News

Parliament Week 2018 // Wythnos y Senedd 2018

Monday 12th November marks the start of UK Parliament Week, an annual opportunity to find out more about democracy in the UK. 2018 also marks the centenary of the Representation of the People Act 1918, introduced by a Liberal/Conservative/Labour coalition government led by David Lloyd George, which granted women the right to vote. Whilst the franchise was only extended to property owning women over thirty years of age, it added an extra 14 million people to the electoral roll (8.4 million women and 5.6 million young men) and marked an important milestone in the history of British Politics.

Mae dydd Llun 12fed Tachwedd yn dynodi dechrau Wythnos Senedd y DU, cyfle blynyddol i ddysgu mwy am ddemocratiaeth yn y Deyrnas Unedig (y DU). Mae 2018 hefyd yn ganmlwyddiant Deddf Cynrychiolaeth y Bobl 1918, a gyflwynwyd gan lywodraeth glymblaid Ryddfrydol/Ceidwadol/Llafur dan arweiniad David Lloyd George, ac a roddodd yr hawl i bleidleisio i fenywod. Er mai dim ond menywod oedd yn berchen ar eiddo ac a oedd dros ddeg ar hugain oed gafodd yr hawl hon, fe ychwanegodd 14 miliwn yn fwy o bobl at y gofrestr etholiadol (8.4 miliwn o fenywod a 5.6 miliwn o ddynion ifanc) ac roedd yn garreg filltir bwysig yn hanes Gwleidyddiaeth Prydain.

Do you know how much of an impact your local pub makes to our community? // Ydych chi’n gwybod faint o effaith mae eich tafarn leol yn ei chael ar ein cymuned?

Local pubs are often an integral part of the social fabric of our communities, however, not everyone knows how important they are to our local economy. Some research commissioned by the British Beer Pub Association estimated that there are 67 pubs in Aberconwy, together paying £14.4m of wages, £11.5m of tax to support public services and providing 964 jobs, of which almost half of those are filled by young people.

Mae tafarndai lleol yn aml yn rhan annatod o wead cymdeithasol ein cymunedau. Fodd bynnag, nid yw pawb yn gwybod pa mor bwysig ydyn nhw i’n heconomi leol. Amcangyfrifodd gwaith ymchwil a gomisiynwyd gan Gymdeithas Cwrw a Thafarndai Prydain fod 67 o dafarndai yn Aberconwy, sydd gyda’i gilydd yn talu £14.4m o gyflogau a £11.5m o drethi i gefnogi gwasanaethau cyhoeddus ac yn darparu 964 o swyddi, y mae bron hanner ohonynt yn cael eu llenwi gan bobl ifanc.

***Call for evidence // Cais am dystiolaeth***

This week I’ve been writing to residents from Deganwy and Llandudno Junction. Local people might remember that Network Rail closed the foot crossing at the bottom of Pentywyn Hill some years ago. Since then I’ve been working with Cllr. Mike Priestley to get the crossing reopened.

Yr wythnos hon, rydw i wedi bod yn ysgrifennu at drigolion o Ddeganwy a Chyffordd Llandudno. Efallai y bydd pobl leol yn cofio bod Network Rail wedi cau’r groesfan i gerddwyr ar waelod Pentywyn Hill rai blynyddoedd yn ôl. Ers hynny, rydw i wedi bod yn gweithio gyda’r Cynghorydd Mike Priestley i ailagor y groesfan.

Youth unemployment. // Diweithdra ymysg pobl ifanc.

Each month the independent Office for National Statistics releases labour market figures for the UK.  The latest figures show that youth unemployment has halved since 2010 and wages are growing at their fastest in nearly a decade.  Locally, youth unemployment has dropped by two thirds since Conservatives entered government in 2010 and almost a fifth since the beginning of 2018. 

Bob mis, mae'r Swyddfa Ystadegau Gwladol annibynnol yn rhyddhau ffigyrau am y farchnad lafur ar gyfer y Deyrnas Unedig.  Mae'r ffigurau diweddaraf yn dangos bod diweithdra ymysg pobl ifanc wedi haneru ers 2010 ac mae cyflogau'n tyfu ar y gyfradd gyflymaf a welwyd ers bron i ddegawd.  Yn lleol, mae diweithdra ymysg pobl ifanc wedi gostwng dwy ran o dair ers i'r Ceidwadwyr ddod i rym yn y llywodraeth yn 2010, a bron i un rhan o bump ers dechrau 2018. 

Vaccinate your ‘super spreaders’ against flu // Ewch ati i frechu eich plant yn erbyn y ffliw

Public Health Wales says it is especially important for children to have the flu vaccine as they are particularly good at passing germs and viruses between themselves and the adults they have contact with due to close proximity and generally poorer hygiene (such as hand washing and sneezing). This is why children are sometimes known as ‘super spreaders’.

Dywed Iechyd Cyhoeddus Cymru ei bod hi’n bwysig iawn i blant gael y brechlyn ffliw gan eu bod nhw’n dda iawn am drosglwyddo germau a firysau rhyngddyn nhw eu hunain ac oedolion maen nhw mewn cyswllt â nhw oherwydd agosrwydd a hylendid gwaeth yn gyffredinol (fel golchi dwylo a thisian). Dyma pam y gelwir plant weithiau yn ‘ledaenwyr gwych’.

Select Committee election results. // Canlyniadau etholiadau'r Pwyllgor Dethol.

Guto has recently been appointed to the Welsh Affairs Committee, which is tasked with scrutinising and investigating Government policy under the remit of the Secretary of State for Wales. The committee also examines policy from other UK Government departments which may affect Wales, such as strategic transport, welfare or defence, which fall under the remit of the Department for Transport, Department of Work and Pensions and the Ministry of Defence respectively.

Yn ddiweddar, penodwyd Guto i'r Pwyllgor Materion Cymreig, sy’n craffu ar ac yn ymchwilio i bolisi'r Llywodraeth o dan gylch gorchwyl Ysgrifennydd Gwladol Cymru. Mae'r pwyllgor hefyd yn archwilio polisi gan adrannau eraill o Lywodraeth y Deyrnas Unedig a allai effeithio ar Gymru, fel trafnidiaeth strategol, lles neu amddiffyn, sy'n dod o dan gylch gorchwyl yr Adran Drafnidiaeth, yr Adran Gwaith a Phensiynau a'r Weinyddiaeth Amddiffyn yn y drefn honno.

***Important update from the Farmers’ Union of Wales.***

Farmers across Wales can breathe a sigh of relief as Environment and Rural Affairs Secretary Michael Gove, during the second reading of Agriculture Bill, said that agricultural funding will not be Barnettised, and the current settlement which allocates money to Wales on rural and agricultural criteria will be maintained.

UK’s National Audit Office on policing. // Y Swyddfa Archwilio Genedlaethol ar heddluoedd.

In 2015 UK Parliament’s Public Accounts Committee considered the financial sustainability of police forces throughout the UK, painting a concerning picture. At the time it found that the UK Government did not grasp the implications of budget reductions to front line police services. Since 2015 the National Audit Office have reviewed spending on police forces throughout England and Wales and have arrived at broadly the same conclusion.

Yn 2015 ystyriodd Pwyllgor Cyfrifon Cyhoeddus Senedd y DU gynaliadwyedd ariannol heddluoedd ledled y DU, gan dynnu darlun a oedd yn peri pryder. Ar y pryd, canfu nad oedd Llywodraeth y DU yn deall goblygiadau gostyngiadau yn y gyllideb i wasanaethau rheng flaen yr heddlu. Ers 2015, mae’r Swyddfa Archwilio Genedlaethol wedi adolygu gwariant ar heddluoedd ledled Cymru a Lloegr ac wedi dod, yn fras, i’r un casgliad.

Petitions debate: Racehorse welfare. // Trafodaeth am ddeisebau: Lles ceffylau rasio.

On Monday, 15th October MPs will debate an online petition calling on the Government to “Create a new independent welfare body to protect racehorses from abuse and death.” The debate will be started by Petitions Committee member Mike Hill MP (Hartlepool).

Ddydd Llun, 15fed Hydref, bydd Aelodau Seneddol yn trafod deiseb ar-lein yn galw ar y Llywodraeth i “Greu corff lles annibynnol newydd i warchod ceffylau rasio rhag cael eu cam-drin a marw.” Rhoddir cychwyn ar y ddadl gan aelod y Pwyllgor Deisebau, Mike Hill AS (Hartlepool).

Welsh Government prioritises South over North Wales in latest local government budget. // Llywodraeth Cymru yn blaenoriaethu De Cymru dros y Gogledd yn y gyllideb ddiweddaraf ar gyfer llywodraeth leol.

It’s disappointing that half of the local authorities in South Wales will avoid cuts to their Welsh Government funding at the expense of authorities throughout North and Mid Wales. Even more disappointing is that six of the nine Welsh councils controlled by the Labour Party have been spared cuts, whilst authorities led by Plaid Cymru, Independent and Conservative councillors appear to be disproportionately bearing the brunt of budget reductions.

Mae’n siomedig y bydd hanner yr awdurdodau lleol yn Ne Cymru yn osgoi toriadau i’w cyllid gan Lywodraeth Cymru ar draul awdurdodau ledled Gogledd a Chanolbarth Cymru. Mae’n fwy siomedig byth nad yw’r chwech allan o’r naw cyngor yng Nghymru sy'n cael eu rheoli gan y Blaid Lafur wedi wynebu toriadau o gwbl, tra bo’r awdurdodau sy’n cael eu harwain gan gynghorwyr Plaid Cymru, y Ceidwadwyr a chynghorwyr Annibynnol fel pe baent yn dwyn baich y gostyngiadau hyn yn y gyllideb mewn modd anghyfartal.